Сёньняшняе грамадзтва выказвае вялікі попыт на настальгію. На расейскім Першым канале нядаўна стартаваў праект "ДОстояние РЕспублики", на тэлеканале "Россия" - амаль адпаведны "Лучшие годы нашей жизни". Абодва шоў збудаваныя на супастаўленьні культурнай спадчыны двух пэўных дзесяцігоддзяў (напрыклад, 70-ыя і 90-ыя). Найбольшая ўвага надаецца, безумоўна, спадчыне музычнай.
Слухаў-слухаў я ўсе гэтыя "старые песни о главном" і засумаваў. Бо вось у нашых дзядоў ды бацькоў ёсьць песьні, якія яны сьпяваюць за сталом ці проста так, у добрай кампаніі, і застануццца яны й пасьля іх - а што застанецца пасьля нас? Як-цуп-цоп і "Чароўны кролік"? Зрэшты, у адным зь нядаўніх сваіх допісаў я мімаходзь спрабаваў абмаляваць свой уласны шэраг выканаўцаў, якіх мы слухаем альбо слухалі пару гадоў таму - але ж ці гэты камплект універсальны, ды й ці мы іх сьпяваем?

Такім чынам, пытаньне. Якія песьні цяперашняя моладзь будзе сьпяваць за сталом пасьля выхаду на пенсію?

Сегодня на проспекте возле "Центрального" наблюдал, как трое девушек в белых халатах и респираторах гонялись за четвёртой, на голове у которой была маска свиньи. Скорей бы уже этот дурдом закончился.

Тут 1984, хотя у меня на бумаге 1964.

Элегія

Аднойчы дадому з палучкі
Я крочыў у стане хмяльным.
Каровы, ахвочыя злучкі,
Нудзіліся ў змроку начным.
Калі ж у дарозе выпадкам
На пару сабак натрапляў,
Якія злучаліся – палкай
Я іх назаўжды падзяляў.
Сьпявалі на дахах каты,
І птушкі – на дрэвах у скверы,
І хлопец дзяўчыну ў кусты
Завабліваў з гнюсным намерам.
Наўсьцяж, хмызьнякамі густымі
Я плішчыўся ў выглядзе п’яным,
У чыймсьці вакне тэлескрыня
Бубніла пра велічнасьць планаў,
Пра сходы, жніво і камбайны,
Пра посьпех аграрных праграм...
Тэматыкай гэткай звычайна
Бываю натхнёны я сам.
Але, пра працоўныя масы
Забыўшыся – як ні круці –
Я думаў: каго б мне, тым часам,
Для гнюсных намераў знайсьці?
З такою няўчаснаю марай,
З надзеяй, што многім няўцям,
Я крочыў па родных абшарах,
Падпіты і поўны жыцьця.

13/14.10.2009

 На адрозьненьне ад гарадзенскай, менская фара паўстала не ў цэнтры сярэднявечнага горада, а на зарэчным прадмесьці, і была збудаваная ня Вітаўтам, а Ягайлам. Да сёньняшняга дня не захавалася ніякай больш-меньш паважнай выявы найстаражытнейшага каталіцкага храма, які стаяў прыкладна на месцы сквера перад Оперным тэатрам, насупраць галоўнага корпусу 2-ой клінічнай бальніцы. На месцы ж гэтага будынку тады была праваслаўная (пазьней – вуніяцкая) Траецкая царква. З-за падабенства назваў, гэтыя храмы часта блытаюць, і зусім ужо нямногія могуць паказаць месцы, дзе яны стаялі... 

( 1387 годам датуюць паданьні заснаваньне каталіцкай парафіі Менску і фарнага касьцёла, высьвечанага ў 1508 годзе ў імя Сьвятой Тройцы... )

Памяці Альгерда Невяроўскага

Нечакана пара надышла разьвітаньню,
Незваротна імгненьні ў бясконцасьць сплылі –
Заціхае ультра. Падымаецца банэр.
У маўчаньні фан-сектар галовы схіліў.

Гэта мы – алкашы, адмарозкі, нацысты,
Як вы клічаце нас у сваіх рэзюмэ.
І чаму толькі Ён не бярэ журналістаў,
Што ў жыцьці і ў футболе – ні бэ і ні мэ?

Мы – такія як ёсьць, і мы будзем такімі.
Дзевяноста хвілінаў скакаць і раўсьці,
Быць адданымі клубу, футболу, краіне –
Гэта нельга пакінуць ці перарасьці.

Хай ахвочыя хлусіць бяз жалю і страху,
Запрадаўшы сумленьне, балбочуць далей –
Мы пакрочым наперад Альгердавым шляхам,
І на матчах ня раз пралунае:
– Оле!

6/7.10.2009

Развітальная імша па Альгердзе Невяроўскім адбудзецца 7 кастрычніка (серада) у Чырвоным касцёле Мінска. Пачатак а 17.00.

Wisława Szymborska. Gawenda o miłości ziemi ojczystej. Кавалак, які ўсе вучаць на памяць.

Бяз той любові можна жыць
І сэрца мець накшталт арэху,
Свой сьціплы лёс напарсткам піць,
Уцёкшы ад згрызотаў, сьмеху.
На ўласны роздум мець надзею,
Сабе гнязьдзечка зьвіўшы ў змроку,
Пра бляск іржы казаць: “віднее”,
Пра сонца – не казаць нічога.

Такой любові не знайшлі
Ўсе тыя, хто падобны з дрэвам,
Што вецер вывернуў зь зямлі:
Ўжо болей не падхопіць сьпеваў
Сваіх братоў пышнагаловых
Парою звонкаю вясновай –
Заўчасна лісьце паскідае,
Самотна змоўкне між дубровы
І неўзабаве памірае.

Зямля бацькоў, зямля сьвятая!
Ня буду тым няшчасным дрэвам –
Штодня ў цябе глыбей сягаю
Усьцехай, смуткам, жалем, гневам.
Мая не абарвецца ніць,
Спрадзе на кроснах лёс Айчына –
Бяз той любові можна жыць,
Ды плён прыносіць – немагчыма.

27/28.9.2009

Biblioteka kresowa. Ад сябе рэкамендую асабліва каштоўнае:

Kalwaria, historyczny cmentarz w Mińsku - Ала Сакалоўская, "Кальварыя": сьпіс даўніх пахаваньняў;
Obrazki Mińskie 1850 - 1863, Zofia Kowalewska - успаміны;
Wilno 1915 w/g Lucyana Rydla - краязнаўчае выданьне;
Monografia Wilna w/g Paula Webera z 1917 r. - па-нямецку, шыкоўныя ілюстрацыі;
і шмат іншага.

"Сотка" подъезжает к остановке "Площадь Независимости", в салоне - куча детей младшего школьного возраста. Ещё не выйдя из автобуса, детишки принимаются орать, тыча пальцами в сторону костёла св.св. Сымона и Алены:
- Смотрите, Кремль, Кремль!

Даверасьнёўская Вільня.
Ціхім восеньскім ранкам
Вуліцай Вострабрамскай
Крочаць Кушаль з Арсеньневай.
Ля муроў базыльянскіх
Яны вітаюцца з Танкам –
Танк падазрона хістаецца:
Мо, ад натхненьня,
А мо, на Завальнай
Ізноў была п’янка.

Магістр Антон Луцкевіч
Выходзіць на ганак гімназіі
І, уздымаючы вочы
Да верасьнёўскага сонца –
Дарма, што сьляпы, як крот –
Мружыцца па-масонску.
Куды толькі глядзіць
Пан дырэктар, Астроўскі?
Зрэшты, абы не на ўсход –
Гэта і Танк пацьвердзіць.

Акінчыц з Казлоўскім
Сядзяць за півам у кнайпе
І, нібыта Калядаў,
Чакаюць свайго лістападу.
У пабернардынскім касьцёле
Чытае казань Гадлеўскі:
Нешта пра шкоду ад піва
І, увогуле, алкаголю.
Але насамрэч жахліва
Толькі адно: ніколі,
Мы не пабачым
Даверасьнёўскай Вільні.
Ніколі.

26/27.6.2009

Чытаю беларускія сайты і фігею. Людзі адно аднаго са сьвятам віншуюць. Цікава, зь якім, зь перамогай над белапалякамі?
У мяне сёньня ніякага сьвята няма. І справа тут не ў паходжаньні. І ня ў тым, што я ўпарта лічу сябе заходнікам. І нават ня ў тым, пра што  пісаў у сваім геніяльным чатырохрадкоўі мой зямляк Усевалад Сьцебурака.
Справа хаця б у тым, што нехарашо такое сьвяткаваць: от, сёньня год, як у суседа сьпізьдзіў грушу. Нехарашо ў дачыненьні да ўсіх, каго тады забілі, павыганялі з хатаў і павывозілі на ўсход. А яшчэ - справа ў тым, што 17 верасьня 1939-га загінула ўсё тое, што мы дагэтуль шукаем па ўсёй краіне: загінула наша маленькая ўтульная еўрапейская Беларусь (с). І нічога вясёлага тут дакладна няма.
І шляхэтныя дэмакратычныя бэлярусцы, якія сёньня выюць у экстазе ад зьліцьця усіх іхных каханых беларусяў у адну цэлую, вялікую і непадзельную, мусяць усьвядоміць, што, зьнянацку апынуўшыся ў верасьні 1939-га, яны маглі б зь лёгкасьцю сябе пазнаць у люмпенах і алкоце, якія высыпалі на дарогі Заходняй Беларусі, вітаючы рускія танкі (с), у той час як прыстойныя людзі ўсіх сацыяльных статусаў і нацыянальнасьцяў зброяй альбо малітвай безнадзейна спрабавалі адвесьці непазьбежную бяду, якая насоўвалася на іх з усходу.

Пасьля першых сігналаў аб канцэнтрацыі войскаў на савецкім баку мяжы, гарнізон стражніцы на дарозе Альковічы – Крайск быў забясьпечаны падмацаваньнем зь Юнцавічаў і налічваў 30 жаўнераў. На досьвітку 17 верасьня яны ўступілі ў бой з наступаючымі савецкімі часткамі. Каля 15 жаўнераў загінулі, астатнія адышлі на захад. На брацкай магіле палеглых мясцовыя жыхары ўсталявалі крыж з надпісам:

Напэўна, яны не маглі паступіць іначай. Проста паглядзіце, што было за іхнымі сьпінамі:
 

Таксама на Вялейшчыне аказалі супраціў наступу бальшавікоў гарнізоны стражніцаў у Будзьках, Вардомічах (кам. Уладыслаў Жыгадла), Пагосьце (кам. Комар) і Чарвяках (Сакалоўцы).

via vialejka.org & Анатоль Рогач

Пришла пора обновить интерьер помещения, а заодно - снова удивить публику своей инфантильной манерой письма:

Как кота назовём-то? :)

Автобус зелёный по улице едет:
Кулёк и Бетонный – друзья и соседи.
От райисполкома – всё медленней, тише...
Вот кто-то знакомый на «Спутнике» вышел –
Захлопнулись двери – уже не догонишь.
Одна остановка осталась, всего лишь.

Как солнышко светит! Комфортно и сухо...
Никто не заметит, что автор «под мухой»
Сложилось, сбежалось – и нету билета,
А в пачке осталась одна сигарета –
Ведь вовремя, сволочь, сказал себе «хватит!»
Одна остановка... Надеюсь, прокатит.

Дымился асфальт, и ревели моторы,
И в эту горячую летнюю пору
Автобус зелёный свободно и дерзко
Катился со звоном по шумной Брилевской.

12/13.8.2009

* * *

Зноўку магчымыя мары,
Зноўку адчынены дзьверы -
Золатам лёг на абшары
Верасень - месяц веры.

Скончу жніво на золку,
Серп над ракой павешу,
Непаслухмяныя зоркі
Тройкай пастаўлю над вершам.

7/8.9.2009

задумаўся, бо ў гэтым плане нічога пра вас ня ведаю.

Апытаньне #1452229 калекцыянеры
Open to: усім, detailed results viewable to: усім, participants: 24

а ты - калекцыянер?

ну і напішыце, што калекцыянуеце.

...Помню, когда я был маленьким мальчиком, в Казань приехали евреи и горестно жаловались отцу, что в Минске разгромили старое еврейское кладбище, выбросили кости из могил и построили на его месте стадион НКВД (теперь "Динамо"). Отец спросил: "А с могилой "Седер Адорот" что стало?" - "Не сумели уничтожить. Все, кто пытались, погибли"...

История загадочного склепа на старом еврейском кладбище у стадиона "Динамо".

Сьляпянскія могілкі, зьнішчаныя ў 2004 г.

Могілкі Менску

Могілкі Менску даўно абярнуліся скверамі,
Зьніклі крыжы, надмагільлі зраўнялі будьдозеры.
Толькі злавесна-трывожнымі плямамі шэрымі
Даўняе места хаваецца ў спляжаным горадзе

Там, дзе сабакі й каты беспрытульна бадзяюцца,
Дзеці дурэюць пад сонцам на скошанай траўцы,
Дзе патрулююць менты і зьбіраюцца п’яніцы,
Дзе кожны вечар Дзяды і штораніцы Радаўніца.

17/18.8.2009

Трамвай

Уяўляеш, я спазьніўся на трамвай –
Год на семдзесят, а можа і паболей.
І раптоўна агарнуў мяне адчай,
Што ніколі - разумееш? - аніколі

Мой трамвай не прагрукоча, як раней,
Па старой сталічнай вуліцы цэнтральнай,
І званок ягоны ўжо не скалане
Цішыню глухую гарадзкога раньня,

Што ніколі не сустрэне ён мяне,
І дарэмна я чакаю на прыпынку
Можа “двойку”, што блукае, нібы ў сьне,
Можа – звонкую, імклівую “адзінку”...

Той трамвай ужо адбегаў, адзьвінеў,
Не прыедзе, не адчыніць свае дзьверы –
Ён загінуў на няскончанай вайне
Разам з горадам, што жыў, кахаў і верыў.

15/16.8.2009

Мая маці працуе ва ўстанове, падпарадкаванай Міністэрству аховы здароўя. Учора яны атрымалі паведамленьне аднаго з філіялаў, і прыкладзены да яго ліст пэўнай грамадзянкі, якая пражывае ў Кастрычніцкім раёне г. Менску.

Пэўны час таму яна зьвярнулася ў адну з аптэкаў вышэйпамянёнага філіялу, разьмешчаную па вул. Багдановіча. Прадавачка, пачуўшы зварот па-беларуску, запатрабавала ад жанчыны размаўляць "на нармальнай мове", бо беларускай мовы яна не ведае, не разумее і абслугоўваць на ёй пакупнікоў не будзе. На патрабаваньне выдаць кнігу скаргаў супрацоўніца аптэкі адказала, што "кніга скончылася", на просьбу выклікаць дырэктара запярэчыла, што той заняты. Нарэшце прадавачка перастала зьвяртаць на пакупніцу ўвагу і перайшла да абслугоўваньня іншых кліентаў.

У выніку паступленьня скаргі, прадавачка была звольненая, аб чым філіял і паведаміў у кіруючую арганізацыю.

Гэта ўсё было перад вайной яшчэ, але ўжо як быў польскі паход, была Фнская вайна – значыць, 1940 год, восеньню, бо бульба была і яблыкі на гарышчы ляжалі.
Гэты хутар быў наш радавы, ля Бернікаў, за Махалевічамі, між Махалевічамі і Цяцершчынай, там нашыя дзяды ўсе жылі, зажытачна жылі, багатыя людзі. Дзеда, таго што Бенедыкт, раскулачылі, расстралялі, гэта яшчэ раней, пасьля рэвалюцыі. Матка іх памерла. А братоў было трое: Казік, Леапольд і Антон. Леапольда ўсе Колем звалі, а Антона – Толікам. Тады Казік на гаспадарцы застаўся, а браты ў Немеж падаліся. Леапольд на шафёра пайшоў, а Антон быў у НКВД.
І толькі Казік ажаніўся, узяў цётку Аню – яна такая была прыгожая надта жанчына, каса ў яе чорная была, прыгожая – яна ня нашая была, можа нават цыганка якая – казалі, што не хацелі, каб яна за Казіка ішла. І яшчэ дзяцей у іх не было, а гэта ўсё пачалося, той восеньню. Гэта цяпер ужо паўсюль і кажуць, і пісаць пачалі, а раней жа ўсе баяліся. Маці мне, толькі калі я ўжо замужам была, расказала, і потым раз яшчэ неяк узгадвалі, і ўсё. Але яна тады там была, і сама ўсё бачыла, і шмат людзей бачылі. Хоць і стараліся тады, каб ніякай пагалоскі не было, і ня ўсе й дзецям сваім распавядалі потым. Але ўсе тыя людзі паўміралі ўжо, там няма нікога.
( А пачалося такое, што немагчыма стала на хутары жыць )